Ile naprawdę możesz pożyczyć i dlaczego nie jest to jeszcze zgoda na zakup domu?

Wielu kupujących zaczyna poszukiwanie nieruchomości od interne-tu. Najpierw oglądają kuchnie, ogrody i lokalizacje, a dopiero kiedy znajdą wymarzony dom, pytają bank, czy mogą go kupić. Bezpieczniejsza kolejność jest odwrotna: najpierw sprawdzamy finansowanie, a dopiero potem zaczynamy poważne poszukiwania.
Mortgage pre-approval, czyli wstępna akceptacja kredytowa, określa maksymalną kwotę mortgage, do której kupujący może się potencjalnie zakwalifikować, oraz często pozwala zablokować oprocentowanie na określony czas. Nie jest jednak bezwarunkową obietnicą wypłaty pieniędzy. Lender nadal musi zaakceptować dokumenty, sytuację finansową kupującego i konkretną nieruchomość.
Pre-qualification czy prawdziwe pre-approval?
Te pojęcia bywają używane zamiennie, choć nie zawsze oznaczają to samo. Pre-qualification może być szybkim wyliczeniem opartym na danych podanych przez klienta. Natomiast prawdziwe pre-approval powinno obejmować sprawdzenie historii kredytowej, dochodów, zadłużenia, źródła down payment oraz dokumentów potwierdzających zatrudnienie. Samo wyliczenie z internetowego kalkulatora nie powinno więc dawać fałszywego poczucia bezpieczeństwa. Im dokładniej pożyczkodawca lub broker sprawdzi dokumenty przed rozpoczęciem poszukiwań, tym mniejsze ryzyko niespodzianki po podpisaniu oferty.
Bank czy mortgage broker?
Bank oferuje własne produkty i podejmuje decyzję według swoich zasad. Dla klienta z regularnym zatrudnieniem, dobrym credit score i prostą sytuacją finansową może to być wygodne rozwiązanie. Istotna uwaga - mortgage broker nie pożycza własnych pieniędzy. Porównuje oferty różnych kredytodawców: banków, credit unions i firm hipotecznych, a w zależności od posiadanej licencji także alternatywnych i prywatnych kredytodawców.
Nie każdy broker współpracuje jednak ze wszystkimi instytucjami. Warto zapytać, z iloma kredytodawcami współpracuje, do których zamierza wysłać wniosek oraz czy klient ponosi jakiekolwiek opłaty. Brokerzy hipoteczni są zazwyczaj wynagradzani przez kredytodawcę, ale sposób rozliczenia powinien zostać jasno wyjaśniony przed rozpoczęciem współpracy.
Nie można powiedzieć, że pre-approval z banku jest zawsze lepsze ani że broker zawsze znajdzie tańszy kredyt hipoteczny. Najważniejsze jest to, czy osoba prowadząca sprawę rzetelnie przeanalizowała dokumenty i rozumie wszystkie nietypowe elementy sytuacji finansowej klienta.
Bank a credit union
Banki są instytucjami regulowanymi federalnie. Credit unions w Ontario podlegają natomiast nadzorowi Financial Services Regula- tory Authority of Ontario (czyli FSRA), i stosują własne polityki kredytowe oraz własny poziom akceptowanego ryzyka.
Credit union może czasami spojrzeć na klienta bardziej indywidualnie niż duży bank. Nie znaczy to jednak, że pożyczkę otrzymuje się tam automatycznie łatwiej. Credit union również ocenia dochody, zadłużenie, historię kredytową, down payment i wartość nieruchomości. Różnica zależy bardziej od polityki konkretnej instytucji niż od prostego podzia-łu: „w banku trudno, a w credit union łatwo”.
CMHC insurance czy mortgage bez ubezpieczenia?
Przy down payment niższym niż 20% kredyt hipoteczny musi zazwyczaj zostać objęty ubezpieczeniem od niewypłacalności kredytobiorcy (mortgage default insurance), oferowanym między innymi przez CMHC. Ubez- pieczenie to chroni kredytodawcę, a nie kupującego.Składka ubezpieczeniowa jest zwykle doliczana do kwoty kredytu. Dzięki temu można kupić dom z niższym down payment, ale jednocześnie wzrasta całkowite zadłużenie.
Taki kredyt hipoteczny wymaga akceptacji zarówno kredytodawcy, jak i ubezpieczyciela. Zarówno kupujący, jak i nieruchomość muszą spełniać warunki programu. Obecnie ubezpieczenie kredytu hipotecznego nie jest dostępne w przypadku nieruchomości kosztują- cych 1,5 miliona dolarów lub więcej.
Przy down payment wynoszącym co najmniej 20% obowiązkowe ubezpieczenie nie jest wymagane. Nie oznacza to jednak automatycznie łatwiejszego uzyskania kredytu. Kredytodawcy podlegający federalnym regulacjom nadal stosują stress test przy kredytach nieobjętych obowiązkowym ubezpieczeniem. Zgodnie z obecnymi zasadami, kupujący mu- si wykazać zdolność kredytową przy oprocentowaniu równym wyższej z dwóch wartości: oprocentowaniu z umowy powiększone- mu o 2 punkty procentowe albo 5,25%.
Czy większy down payment zawsze pomaga?
Zazwyczaj tak, ponieważ zmniejsza wysokość kredytu i miesięcznych rat. Może poprawić wskaźniki zadłużenia w stosunku do do- chodów, zwiększyć maksymalną kwotę, jaką można przeznaczyć na zakup nieruchomości, albo pomóc, gdy wycena nieruchomości oka- że się niższa od ceny uzgodnionej ze sprzedającym. Nie jest jednak lekarstwem na każdy problem. Nawet bardzo wysoki down payment może nie wystarczyć, jeśli klient nie potrafi udokumentować dochodu, ma poważne zaległości kredytowe albo źródło pieniędzy jest niejasne.
Co ciekawe, mniejszy down payment nie zawsze oznacza wyższe oprocentowanie. Kredyt objęty obowiązkowym ubezpieczeniem może czasami otrzymać korzystniejszą staw-kę, ponieważ ryzyko kredytodawcy jest zabezpieczone ubezpieczeniem. Trzeba jednak patrzeć na całkowity koszt kredytu wraz ze składką ubezpieczeniową, a nie wyłącznie na reklamowane oprocentowanie.
Freehold czy condo — co łatwiej sfinansować?
Nie ma zasady, że każdy freehold jest łatwiejszy do sfinansowania niż każde con- do. Ważną różnicą jest czynsz (condo fees). Przy obliczaniu zdolności kredytowej część tych opłat jest uwzględniana jako miesięczny koszt utrzymania nieruchomości. Zgodnie z zasadami CMHC do obliczeń wskaźników Gross Debt Service i Total Debt Service wlicza się 50% opłat condo fees. Może to zmniejszyć maksymalną kwotę kredytu, do której zakwalifikuje się kupujący.
Pożyczkodawca ocenia również samą nieruchomość. W przypadku domu znaczenie może mieć jego stan, lokalizacja, konstrukcja, całoroczny dostęp czy legalność wykonanej rozbudowy. W przypadku condo analizie może podlegać także sam budynek oraz condominium corporation. Problemy z ubezpieczeniem, poważny spór prawny albo niety- powy charakter inwestycji mogą utrudnić uzyskanie finansowania nawet wtedy, gdy kupujący ma bardzo dobre dochody.
Pre-approval na określoną kwotę nie oznacza zatem, że bank sfinansuje dowolny dom lub dowolne condo, mieszczące się w tej ce-nie. Przed ostatecznym zatwierdzeniem kredytu lender sprawdza, czy wybrana nieru- chomość spełnia jego wymagania.
Appraisal - bank również ocenia zakup
Po zaakceptowaniu oferty, pożyczkodawca może zlecić wycenę nieruchomości albo zastosować inny sposób potwierdzenia jej wartości. Bank interesuje nie tylko cena uzgod- niona przez kupującego i sprzedającego, lecz także wartość nieruchomości, przyjęta do celów kredytowych. Jeżeli ktoś kupi dom za milion dolarów, a wycena określi jego wartość na 950 tysięcy, lender może obliczyć wysokość kredytu od niższej wartości. Różnicę kupujący będzie musiał pokryć z własnych środków albo renegocjować warunki transakcji, jeśli podpisana umowa daje mu taką możliwość.
Potwierdzenie dochodów
Osoba zatrudniona zwykle przedstawia zaświadczenie o zatrudnieniu (employment letter), ostatnie odcinki wypłat (pay stubs), for- mularz T4 oraz czasami zawiadomienia o rozliczeniu podatkowym (Notices of Assess-ment). Premie, wynagrodzenie za nadgodziny (overtime), dochody z prowizji (commission income) i inne nieregularne dochody mogą być uwzględniane na podstawie historii z kilku lat, a nie tylko jednego, wyjątkowo dobrego miesiąca.
Dla osoby prowadzącej własną działalność gospodarczą proces bywa bardziej wymagający. Kredytodawca może poprosić o zawiadomienia o rozliczeniu podatkowym (Notices of Assessment) z dwóch ostatnich lat, deklaracje podatkowe, dokumenty firmy, sprawozdania finansowe (financial statements), wy- ciągi bankowe lub potwierdzenie od księgowego.
Właściciel firmy może mieć zdrowy biznes i dobry cash flow, lecz wykazywać niski dochód po odliczeniu kosztów. Jest to legalna strategia podatkowa, ale może ograniczać szanse na pożyczkę. Dlatego osoba prowadząca własną działalność gospodarczą powinna rozpocząć rozmowę z brokerem lub kredytodawcą znacznie wcześniej, niż osoba otrzymująca regularną pensję.
Wpływ historii kredytowej
Credit score jest ważny, ale kredytodawca patrzy również na terminowość wcześniejszych płatności, wykorzystanie dostępnych limitów kredytowych, liczbę zobowiązań, spra- wy windykacyjne (collections), postępowanie układowe z wierzycielami (consumer proposal), upadłość konsumencką (bankruptcy) oraz niedawno zaciągnięte długi. CMHC wskazuje obecnie, że w programie przeznaczonym dla osób prowadzących własną działalność gospodarczą co najmniej jeden kredy- tobiorca (borrower) lub poręczyciel (guarantor) powinien mieć ocenę zdolności kredytowej wynoszącą co najmniej 600 punktów. Nie oznacza to jednak, że wynik 600 gwarantuje uzyskanie kredytu hipotecznego.Poszczególni kredytodawcy mogą wymagać wyższego wyniku, a klient z bardzo dobrą oceną zdolności kredytowej może nadal nie przejść kwalifikacji z powodu zbyt wysokiego zadłużenia albo niewystarczającego, udokumentowanego dochodu. Przed złożeniem wniosku warto pobrać własny raport kredytowy, sprawdzić, czy nie zawiera błędów, oraz unikać zaciągania nowych zobowiązań podczas poszukiwania domu.
Jak długo ważne jest pre-approval?
Okres zależy od kredytodawcy. Financial Consumer Agency of Canada podaje, że gwarancja utrzymania oprocentowania może wynosić od 60 do 130 dni. W praktyce wiele instytucji oferuje okres około 90–120 dni, chociaż zdarzają się również okresy dłuższe lub krótsze. Pre-approval obowiązuje pod warunkiem, że sytuacja klienta nie ulegnie istotnej zmianie. Utrata pracy, zaciągnięcie kredytu na samochód, zwiększenie zadłużenia na kartach kredytowych, brak środków na pokrycie kosztów finalizacji zakupu lub zmiana źródła wkładu własnego mogą spowodować ponowną ocenę wniosku i odmowę udzielenia finansowania.
Pre-approval jest początkiem, nie końcem
Dobre pre-approval nie służy do pokazania, jak drogi dom można maksymalnie kupić. Ma pomóc ustalić bezpieczny budżet, wyjaśnić warunki finansowania i wykryć problemy, zanim kupujący zwiąże się umową. Bo najważniejsze pytanie nie brzmi: „Ile pieniędzy bank jest gotów mi pożyczyć?”. Ważniejsze jest pytanie: „Jak wysoki kredyt hipote- czny mogę bezpiecznie spłacać, aby po opłaceniu raty nadal wystarczało mi pieniędzy na koszty finalizacji zakupu, ewentualne napra-wy i codzienne wydatki?”.
Wtedy pre-approval spełnia swoje prawdziwe zadanie - nie jako gwarancja zakupu, lecz jako pierwszy poważny test, czy marzenie o domu ma solidne finansowe fundamenty.
Jak zwykle osoby zamierzające kupić czy sprzedać nieruchomość, zapraszam do kontaktu i do współpracy. Z chęcią także wyjaśnię Państwu zawiłości kredytowe.
Pozdrawiam,
Maciek Czapliński
905.278.0007






Comment (0)