Tragiczny kres Monarchii Św. Stefana

By |2019-06-20T15:19:20+00:00June 20th, 2019|Categories: Pisane z Pamięci|Tags: , , , |0 Comments

4 czerwca zapisuje się w naszej historii najnowszej pamięcią o pierwszych, w miarę (na 35%) wolnych, wyborach w Polsce Ludowej, nadal pozostającej pod sowiecką kuratelą. W Gdańsku odbył się z tej okazji Festiwal Solidarności i przemówił, oczekiwany jak zbawca KE, D. Tusk!
Co z tamtej, autentycznej solidarności nam pozostało? Dla totalnej, właśnie boleśnie przegranej, opozycji to okazja do demonstracji swoich, EUropejskich (w przekazie) wartości. Rząd PiS najwyraźniej niezbyt komfortowo czuje się „w tej“ rocznicy i „uczci“ ją w Warszawie.
Żeby było jasne – „4 Czerwca“ 1989 żadnej demokracji nie wprowadzono – szło wszystko wedle umów z Magdalenki. Kapitalnie ujmuje to tow. W. Czarzasty, w odpowiedzi do (trzymającego się pod ramię z A. Kwaśniewskim) Frasyniuka: – „wyście komuny nie pokonali, wyście się z nami, k…, dogadali!“! Jednakże zmieniły się warunki polityczne i nastąpiła nieoczekiwana „zmiana frontu“ PZPRowskich przystawek, umożliwiając powstanie rządu T. Mazowieckiego. Czas ruszył.

***

W pamięci naszych jedynych chyba przyjaciół w sąsiedztwie, Węgrów, dzień ten – „Junius 4“ – to najczarniejsza chwila w Ich historii. Wtedy właśnie, w rok po Wersalu, 4 czerwca 1920, w podparyskim Grand Palais Trianon, Węgry zmuszone zostały do podpisania traktatu, na mocy którego utraciły około dwóch trzecich terytorium, oraz jedną trzecią Narodu.

Dlaczego tak okrutnie potraktowano historyczny Naród Europy? Naród-ofiarę imperializmów, najpierw tureckiego, a potem dynas- tyczno-niemieckiego, a także carskiego? Wszak Węgry, choć posiadające ogromną autonomię w Dualistycznej, „K-und-K“, Monarchii Habsburgów, nie miały akurat żadnego wpływu na decyzje gabinetów w Wiedniu, wiodące ostatecznie do wojny!
Bezduszna głupota Ententy. Jako kraj walczący po stronie Trójprzymierza, Węgry „przegrały“ i musiały przyjąć upokarzające warunki dyktatu Wersalskiego. Owszem, armia Horthy’ego pokonała (16 listopada 1919) rodzimych komunistów, ale to niczego nie zmieniło. Sprzy- mierzeni zadecydowali już o losie Węgier.
Sucha statystyka: Obszar przedwojennego państwa to powierzchnia 325 tys. km kw. Nowy twór objął z tego jedynie 93 tys. km kw. Okrojone, „Trianońskie“ Węgry utraciły ponad dwie trzecie terytorium!
Ziemie, które weszły w skład Rumunii – aż 103 tys. km kw., zajmowały obszar większy od tego, który pozostawiono Budapesztowi. Nowe Węgry musiały uznać niepodległość Czechosłowacji oraz Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców. Ziemie dawnej Monarchii, z ludnością, przejęły:
Rumunia – Siedmiogród, części Kriszany, Marmarosz, Banat plus kilka mniejszych krain.
Czechosłowacja – tereny dzisiejszej Słowacji (Górne Węgry) oraz Ruś Zakarpacką.
„Nem! Nem! Soha!” – Nie! Nie ! Nigdy!
Zgodnie z logiką Wersalu, traktaty pokojowe miały nie tyle ukarać, ale zniszczyć kraje, uznane winnymi wybuchu WWI. Sprzymierzeni nałożyli zatem na Madziarów dodatkowe kary. Zakazano powszechnej służby wojskowej. Armię zredukowano do 35 tys. żołnierzy. Zakazano rozwoju przemysłu zbrojeniowego – zmniejszono liczbę fabryk broni. Warto tu przypomnieć: pogrążeni w tragedii Węgrzy wysłali do Polski, w 1920 roku, 100 milionów naboi i sprzętu wojskowego, umożliwiając Polakom zatrzymanie i pokonanie bolszewików.
Naród węgierski został rzucony na kolana. Jakże pusto brzmią w tym kontekście słowa Deklaracji Prezydenta Wilsona, z roku 1917. Pokój grabieżców – to najodpowiedniejsze określenie na Trianon. (USA nigdy nie ratyfikowały tego traktatu!)
***
Poniżej zamieszczam opis współczesnych zabiegów Węgrów o zachowanie swej historycznej tożsamości, jaki znalazłem na łamach internetowego www.Magyazyn.pl, z roku 2017. To piękny przykład polskiej pamięci o losie naszych – najbliższych nam dziejami, Duchem i Wiarą – sąsiadów i pobratymców.

WMWojnarowicz

Wielka pamięć

„Węgrzy mówią, że wszędzie graniczą sami ze sobą i to jest prawda, ponieważ ich obszar został okrojony z każdej strony. Obecnie ziemie dawnych Wielkich Węgier znajdują się na terytorium wszystkich ich sąsiadów, czyli: Słowacji, Ukrainy, Rumunii, Serbii, Chorwacji, Słowenii i Austrii. Największa liczba Węgrów mieszka w Rumunii, na Słowacji i w Serbii. (…)“
„W węgierskiej polityce historycznej podkreśla się, jak ważnym elementem narodowej tożsamości były i nadal pozostają Wielkie Węgry oraz to, że rodakom mieszkającym nie z własnej winy poza granicami, należy się wielki szacunek za to, że mimo nacisków nie ulegli wynarodowieniu. (…)“
„(…) Fragment preambuły do węgierskiej konstytucji uchwalonej w 2011 roku brzmi: „Obiecujemy, że zachowamy jedność duchową narodu, która w wichrach minionego stulecia rozerwana została na części”. Zmieniono przepisy, kierując się „ideą jednolitego narodu węgierskiego”. Kraj ma „ponosić odpowiedzialność” za los Węgrów mieszkających poza granicami, wspomagać utrwalanie i rozwój tych społeczności, ich dążenia do „zachowania węgierskości” oraz wzajemną współpracę i współdziałanie z ojczyzną. (…)“

„Jedno jest pewne – tragedia sprzed niemal 100 lat, jaką były postanowienia traktatu Trianon, jest wielką traumą dla naszych bratanków, uderzająco zresztą podobną do utraty przez Polskę Kresów Wschodnich.“
Marta Borzęcka

About the Author:

This Is A Custom Widget

This Sliding Bar can be switched on or off in theme options, and can take any widget you throw at it or even fill it with your custom HTML Code. Its perfect for grabbing the attention of your viewers. Choose between 1, 2, 3 or 4 columns, set the background color, widget divider color, activate transparency, a top border or fully disable it on desktop and mobile.

This Is A Custom Widget

This Sliding Bar can be switched on or off in theme options, and can take any widget you throw at it or even fill it with your custom HTML Code. Its perfect for grabbing the attention of your viewers. Choose between 1, 2, 3 or 4 columns, set the background color, widget divider color, activate transparency, a top border or fully disable it on desktop and mobile.