Pomidory

By |2018-08-23T12:50:55+00:00August 23rd, 2018|Categories: NO NAME|Tags: |Comments Off on Pomidory

Bez niego trudno wyobrazić sobie kanapkę, pyszną zupę czy sos do makaronu lub pizzy. Pomidora możemy wykorzystać w kuchni na wiele sposobów, a w dodatku – co niezwykle istotne – warzywo jest równie wartościowe w postaci surowej, jak i przetworzonej. W tej drugiej wykazuje nawet więcej walorów odżywczych, ponieważ obróbka termiczna uwalnia bardzo cenny likopen.

Kiepska wiadomość jest taka, że dobiega końca sezon surowych pomidorów, które pod koniec lata i wczesną jesienią osiągają zdecydowanie najpełniejszy smak oraz aromat. To zasługa m.in. kwasu glutaminowego, uwalniającego się pod wpływem słońca. Jednak nie chodzi tylko o walory smakowe. W tym okresie zdecydowanie warto jeść surowe pomidory, ponieważ są bogate w cenne składniki mineralne, przede wszystkim potas, który kontroluje ciśnienie krwi, zapewnia regularną pracę serca i korzystnie wpływa na układ nerwowy.

Warzywo stanowi również skarbnicę soli mineralnych oraz witamin, jeden średniej wielkości pomidor zabezpiecza ok. 30 proc. naszego dziennego zapotrzebowania na witaminę C, która wzmacnia odporność i zabezpiecza przed infekcjami. Znajdziemy w nim również sporo beta-karotenu – przeciwutleniacza przekształcanego przez organizm w witaminę A, odpowiadającą za dobry wzrok i pomagającą w utrzymaniu właściwej kondycji skóry.

Uwaga na tomatynę

Pomidory znajdziemy w sklepach przez cały rok, jednak po sezonie tracą trochę na wartości i smaku. Na naszym rynku pojawiają się wtedy przede wszystkim warzywa pochodzące z importu, „wzbogacane” środkami konserwującymi, które pomagają zachować świeżość produktów podczas transportu z odległych krajów.

Na plantacjach w Hiszpanii czy Maroku zbierane są zwykle pomidory niedojrzałe i w takiej postaci często trafiają do Polski. Wtedy zawierają najwięcej szkodliwego związku, czyli tomatyny. Zjedzenie zbyt dużej ilości surowych warzyw może wówczas skutkować mdłościami, wymiotami czy biegunką.

Na szczęście tomatyna ulega neutralizacji podczas obróbki termicznej. To nie jedyny argument przemawiający za spożywaniem przetworzonych pomidorów, szczególnie w okresie jesienno-zimowym. Przyrządzenie zupy czy sosu pozwala także niekiedy ograniczyć działanie profiliny lub chitynazy, czyli dwóch białek odpowiadających za alergizujące działanie smacznego warzywa. Taką formę jedzenia pomidorów poleca się również matkom karmiącym piersią, choć powinny one zachowywać szczególną ostrożność, ponieważ niekiedy nawet obróbka termiczna nie niweluje uczulających właściwości warzywa.

Siła likopenu

Pomidor jest bez wątpienia jednym z warzyw, którym przetwarzanie nie tylko nie szkodzi, a wręcz je wzbogaca. Za najcenniejszy jego składnik uchodzi bowiem czerwono-pomarańczowy barwnik z grupy karoteno- idów, czyli likopen. Na stężenie związku wpływa przede wszystkim stopień dojrzałości pomidorów, dlatego w postaci surowej szczególnie dużo powinniśmy spożywać ich w okresie letnim. Ze względu na łatwą rozpuszczalność likopenu w tłuszczach, najlepiej przyswajalne są warzywa przyrządzane np. z oliwą z oliwek. Jednak najwięcej wartościowego barwnika, ukrytego w strukturach białkowych, uwalniają procesy technologiczne – ucieranie, rozdrabnianie, pieczenie czy gotowanie.

Po przetworzeniu pomidora możemy w pełni korzystać z walorów likopenu – jednego z najsilniejszych naturalnych przeciwutleniaczy. Związek zmniejsza stany zapalne, a także bardzo skutecznie wymiata wolne rodniki, które niszczą komórki i przyspieszają procesy starzenia organizmu. Likopen nie tylko powstrzymuje te niekorzystne zmiany, ale również potrafi regenerować inne antyoksydanty, np. luteinę.

Badania udowodniły, że odgrywa bardzo ważną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu prostaty i ma niewątpliwy udział w zmniejszeniu ryzyka nowotworu tego gruczołu. Naukowcy wykazali również pozytywne zna- czenie likopenu w profilaktyce chorób układu krążenia.

Zdrowy jak sok

Przetwory z pomidorów dostarczają więcej likopenu niż surowe owoce, co widać na przykładzie soku, który może zawierać nawet 10 mg cennego związku w 100 g, czyli dwukrotnie więcej niż świeże warzywo.

Sok to bez wątpienia najbardziej skoncentrowana forma dostarczenia organizmowi cennych witamin, minerałów i innych wartościowych materiałów budulcowych dla komórek. Taki naturalny produkt dostarcza również bardzo potrzebnych enzymów, które odgrywają istotną rolę we wspomaganiu metabolizmu. Bez nich proces trawienia jest znacznie bardziej utrudniony, a system immunologiczny słabnie i stajemy się bardziej podatni na rozmaite choroby.

Oczywiście najzdrowszy jest sok przyrządzony własnoręcznie, z pomidorów pochodzących z pewnego źródła, np. gospodarstwa ekologicznego. Kupując taki produkt w sklepie warto dokładnie przeczytać etykietę. Zrezygnujmy z zakupu, gdy lista składników jest zbyt długa i zawiera konserwanty, cukier w postaci syropu glukozowo-fruktozowego czy nadmierną ilość soli, która może blokować dobroczynne działanie potasu zawartego w pomidorach.

Rafał Natorski

Kilka popularnych przepisów

Sos pomidorowy ze świeżych pomidorów

Składniki (dla 5 osób) :
• 1 kg pomidorów podłużnych
• łyżeczka cukru
• 1/4 łyżeczki soli morskiej
• łyżka oliwy z oliwek
• średnia cebula
• 3 ząbki czosnku
• oliwa z oliwek
• sól
• 1 łyżeczka cukru
• pół łyżeczki oregano

Trzeba przygotować smaczny przecier pomidorowy, pomidorki naciąć na krzyż, zalać wrzątkiem, po 3 minutach wrzątek wylać a z pomidorów zdjąć skórkę. Usunąć szypułki, pomidory pokroić na mniejsze kawałki, wrzucić do garnka i gotować na małym ogniu, potem zmiksować. Pod koniec gotowania dodać przyprawy i jeszcze kilka minut gotować. Proces jest dość długi, ale warto poczekać i dobrze rozgotować pomidory a by były smaczne i miękkie. Cebulę obrać, posiekać, to samo zrobić z czosnkiem. Do garnka nalać 2 łyżki oliwy, dodać cebulę i czosnek i zeszklić, dosypać oregano, szczyptę soli i dusić przez kilka minut. Potem dodać przecier pomidorowy, doprawić cukrem i gotować pod przykryciem przez 20 minut.

Faszerowane pomidory

Pomidory jako podstawa dania? Ten przepis udowadnia, że nie tylko faszerowana papryka może być smaczna. Ze świeżych pomi- dorów odcinamy “kapelusze” i pozbywamy się pestek. Do środka dodajemy przygotowany wcześniej farsz z połączenia mielonego mięsa, ryżu i aromatycznych przypraw. Na wierzch kładziemy plaster sera mozzarella. Zamykamy całą kompozycję i wstawiamy do piekarnika.

Składniki:
• 200 g mięsa mielonego wieprzowego
• 8 pomidorów
• spaghetti bolognese
• 200 g pomidorów z puszki
• 1 cebula
• szklanka ugotowanego ryżu
• 1 mozzarella
• 2 łyżki oleju

Mięso mielone wraz z pokrojoną w kostkę cebulą smaż przez około 8 minut, aż będzie rumiane. Ugotuj ryż.
Do mięsa dodaj posiekane pomidory razem z sokiem oraz produkt spaghetti bolognese. Wszystko wymieszaj i duś, aż dobrze zgęstnieje.
Farsz wymieszaj z wcześniej ugotowanym ryżem. Możesz dodatkowo doprawić go świeżymi ziołami, np. bazylią.
Ze świeżych pomidorów odetnij kapelusze z ogonkiem i łyżeczką pozbądź się pestek. Możesz posiekać pomidorowe pestki i dodać je do mięsnego farszu.
Do pustych pomidorów nakładaj farsz. Na wierzchu połóż plasterek sera mozzarella.
Przykryj pomidory kapeluszami i zapiekaj w temperaturze 220 °C przez 10 minut.

Kremowa zupa pomidorowa

Zupę pomidorową zna każdy. To jedna z najprostszych do przygotowania potraw. Można do jej przyrządzenia wykorzystać świeże pomidory, ale też te z puszki lub w postaci suszonej. Aby zyskała kremową konsystencję, możemy dodać śmietanę. Smak wzbogaci ząbek czosnku. Zupę warto udekorować gałązką świeżego tymianku.

Składniki:
• 1 cebula
• gałązki świeżego tymianku
• 70 g pasty pomidorowej
• 750 g świeżych pomidorów
• spaghetti bolognese naturalnie smaczne
• 125 ml śmietany 12%
• 3 łyżki oliwy z oliwek
• ząbek czosnku
• 0,5 łyżeczki ostrej papryki w proszku

W garnku rozgrzej oliwę, podsmaż na niej cebulę i czosnek, aż zrobią się delikatnie rumiane. Dodaj tymianek i obrane ze skórki świeże pomidory.
Spaghetti bolognese wymieszaj z 350 ml wody i połącz w garnku z gotującymi się pomidorami. Zupę gotuj, mieszając co jakiś czas, przez co najmniej 10 minut.
Na koniec usuń z zupy gałązkę tymianku, dopraw do smaku ostrą papryką, zabiel śmietaną i zmiksuj na gładko mikserem. Podawaj z chrupiącym chlebem np. z oliwkowym tapenade.

Tagliatelle w stylu śródziemnomorskim

Makaron tagliatelle zachwyci nas w połączeniu z pomidorkami koktajlowymi, czarnymi oliwkami i serem feta. Dodatek pap- ryczki chili nada potrawie wyrazistego charakteru.
Składniki:
• 250 g makaronu tagliatelle
• 100 g pomidorków koktajlowych
• 50 g czarnych oliwek
• pęczek świeżego tymianku
• 3 łyżki oliwy z oliwek
• 2 sztuki czosnku
• 1 papryka chilli
• spaghetti bolognese naturalnie smaczne
• 1 puszka pomidorów pelati
• 60 g sera feta

Ugotuj tagliatelle w wodzie, zgodnie z instrukcją na opakowaniu. Pomidorki przekrój na pół, posiekaj tymianek, chili i czosnek.
Na patelni na rozgrzanej oliwie podsmaż chili i czosnek. Gdy czosnek zacznie zmieniać kolor, dodaj pomidorki koktajlowe, pomidory z puszki, czarne oliwki, tymianek i produkt do spaghetti bolognese. Wszystko razem dokładnie wymieszaj, zagotuj. Dodaj gorący makaron z wody. Wszystko raz jeszcze pomieszaj.
Gotowy makaron nałóż na talerze, pokrusz z wierzchu serem feta.

About the Author:

This Is A Custom Widget

This Sliding Bar can be switched on or off in theme options, and can take any widget you throw at it or even fill it with your custom HTML Code. Its perfect for grabbing the attention of your viewers. Choose between 1, 2, 3 or 4 columns, set the background color, widget divider color, activate transparency, a top border or fully disable it on desktop and mobile.

This Is A Custom Widget

This Sliding Bar can be switched on or off in theme options, and can take any widget you throw at it or even fill it with your custom HTML Code. Its perfect for grabbing the attention of your viewers. Choose between 1, 2, 3 or 4 columns, set the background color, widget divider color, activate transparency, a top border or fully disable it on desktop and mobile.