E-papierosy: argumenty za i przeciw

Polskie Ministerstwo Zdrowia twierdzi, że e-papierosy nie są zdrowszą alternatywą dla palenia tytoniu. Resort podkreśla, że najzdrowiej jest nie palić w ogóle. Tymczasem po e-papierosy coraz chętniej sięgają młodzi ludzie.

Co roku, w trzeci czwartek listopada, obchodzony jest Światowy Dzień Rzucania Palenia. W związku z tym lekarze zachęcają palaczy do podjęcia próby zerwania z nałogiem. W niektórych krajach, jak np. ostatnio w Wielkiej Brytanii, rządowe agendy zajmujące się zdrowiem publicznym oficjalnie i głośno zachęcają palaczy do korzystania z e-papierosów, które są tam traktowane jak mniejsze zło i pomoc w rzucaniu palenia. Temat budzi jednak kontrowersje, zarówno wśród palaczy, jak i resortów zdrowia poszczególnych krajów.

 

W Polsce restrykcje

Okazuje się, że e-papierosy nie mogą na razie liczyć na przychylność resortu zdrowia w naszym kraju. Ministerstwo Zdrowia podkreśla, że e-papierosy są zagrożeniem, zwłaszcza dla młodych ludzi. Statystyki pokazują, że w Polsce sięgają po nie coraz częściej.

Wyniki badań wskazują, że odsetek osób w wieku 15-19 lat, które kiedykolwiek spróbowały elektronicznych papierosów, wzrósł z 16,8 proc. w 2010 r. do 62,1 proc. W 2014 r. odsetek młodych osób używających e-papierosy wzrósł z kolei z 5,5 proc. w 2010 r. do 29,9 proc. w 2014 r.

Według resortu zdrowia, dostępne są również wyniki badań wskazujące, że w Polsce wzrósł odsetek jednoczesnego palenia elektronicznych papierosów i zwykłych papierosów z 3,6 proc. w 2010 r. do 21,8 proc. w 2014 r.

„W ocenie Ministerstwa Zdrowia jakakolwiek argumentacja dotycząca korzyści wynikających z używania elektronicznych papierosów jest niezasadna. Palenie jest szkodliwe niezależnie od metody dostarczania nikotyny” – czytamy w odpowiedzi resortu zdrowia na pytania Serwisu Zdrowie dotyczące e-papierosów.

Ministerstwo Zdrowia tłumaczy, że Polska od 14 grudnia 2006 r. jest związana przepisami Ramowej Konwencji Światowej Organizacji Zdrowia o Ograniczaniu Użycia Tytoniu (FCTC).

„Mając to na uwadze, jedynym dokumentem, który powinien być brany pod uwagę przy opracowywaniu krajowych rozwiązań legislacyjnych dotyczących wyrobów powiązanych z wyrobami tytoniowymi, jakimi są elektroniczne papierosy, są wytyczne Światowej Organizacji Zdrowia odnoszące się do regulacji Elektronicznego Systemu Dostarczania Nikotyny, w którego skład wchodzą te wyroby” – czytamy w stanowisku resortu zdrowia.

Dokument ten rekomenduje, aby podczas opracowywania przepisów krajowych dotyczących tego rodzaju produktów, zostały wzięte pod uwagę kwestie dotyczące m.in. ochrony osób niepalących i młodzieży oraz minimalizowania potencjalnego ryzyka zdrowotnego.

„Stanowisko prezentowane przez Ministerstwo Zdrowia zostało jednoznacznie poparte przez Członków Komitetu Zdrowia Publicznego Polskiej Akademii Nauk, Biuro Światowej Organizacji Zdrowia w Polsce, Członków Zarządu Polskiego Towarzystwa Kardio-Torakochirurgów oraz przedstawicieli Rady do spraw Zdrowia Publicznego” – informuje resort zdrowia.

Podsumowując, polskie władze, uważają, że jedynym właściwym działaniem mającym na celu interes społeczny jest promowanie rzucania palenia oraz niepalenie zarówno zwykłych papierosów, jak i wyrobów powiązanych z wyrobami tytoniowymi, jakimi są papierosy elektroniczne.

W konsekwencji, od 2018 r. płyny (tzw. liquidy) do e-papierosów mają zostać opodatkowane akcyzą, podobnie jak wyroby tytoniowe. To oznacza znaczący wzrost ich cen.

Konsumenci są zdezorientowani

Choć e-papierosy są na rynku już od wielu lat, to jednak konsumenci są wciąż mocno zdezorientowani w kwestii ich wpływu na zdrowie. Według europejskiego badania opinii publicznej z 2014 r. (Eurobarometer) wynika, że 52 proc. Europejczyków uważa, że e-papierosy są szkodliwe dla zdrowia, pod- czas gdy 28 proc. myśli, że nie są szkodliwe. Kolejne 20 proc. konsumentów nie ma jednak zdania (wiedzy) na ten temat. Co ciekawe, w porównaniu do badania z 2012 r. liczba osób przekonanych o szkodliwości e-papierosów wzrosła aż o 25 punktów procentowych.

Chaos informacyjny wynika m.in. z tego, że na świecie toczy się w mediach i nauce gorąca debata dotycząca e-papierosów, w której zarówno ich zwolennicy jak i przeciwnicy wysuwają silne argumenty na swoją obronę.

Zarówno zwolennicy jak i przeciwnicy e-papierosów mogą więc znaleźć w świecie nauki i mediach liczne argumenty i opinie potwierdzające ich przekonania. Niestety, w dużej mierze są one ze sobą sprzeczne. Na szczęście nie brak też lekarzy i naukowców, którzy wstrzymują się na razie z ferowaniem wyroków w sprawie e-papierosów. Ich zdaniem kwestia wpływu e-papierosów na zdrowie (zwłaszcza w perspektywie długotermi- nowej) nie została jeszcze bowiem dobrze zbadana.

W artykule polemicznym pt. „Czy możemy polecać e-papierosy naszym pacjentom?”, który ukazał się w czasopiśmie Pneumonologia i Alergologia Polska, prof. Tadeusz Zielonka z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego podkreśla, powołując się na ekspertów amerykańskich, że naukowe dowody dotyczące wpływu e-papierosów na zdrowie człowieka są wciąż ograniczone i chociaż aerozol e-papierosa zawiera mniej substancji szkodliwych niż zwykły papieros, to badania oceniające ich wpływ na zdrowie nie są przekonujące.

O co chodzi? Według prof. Tadeusza Zielonki i cytowanych przez niego we wspomnianym artykule specjalistów zagranicznych, obecnie dysponujemy głównie opiniami o charakterze eksperckim, które nie są poparte mocnymi dowodami umo- żliwiającymi wydanie jednoznacznych rekomendacji w sprawie e-papierosów.

Wiktor Szczepaniak, Anna Piotrowska/PAP

Źródła:
„Towards a smokefree generation – a tobacco control plan for England” (July 2017), by Department of Health
Nutt, D. ”Estimating the harms of nicotine containing products using the MCDA Approach”. European addiction research, 2014.
McNeill A., Hajek P., „E-cigarettes: an evidence update. A report commissioned by Public Health England”
Zielonka T., „Czy możemy polecać e-papierosy naszym pacjentom?”, Advances in Respiratory Medicine (Pneumonologia i Alergologia Polska).
Materiały informacyjne kampanii antynikotynowej: „Nie spalaj się”
Special Eurobarometer 429: ATTITUDES OF EUROPEANS TOWARDS TOBACCO AND ELECTRONIC CIGARETTES

Related News

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

COPYRIGHT 2014 ZYCIE PUBLISHING SERVICES. ALL RIGHTS RESERVED.